Theo Cục trưởng Cục Quản lý thị trường (QLTT) Nguyễn Hùng Dũng, trong năm 2006, các lực lượng chức năng như: công an, hải quan, QLTT, bộ đội biên phòng... đã bắt giữ, xử lý 1.711 vụ buôn bán, vận chuyển thuốc lá nhập lậu với số lượng 4,897 triệu bao. Tuy nhiên, chỉ 6 tháng đầu năm 2007, theo thống kê chưa đầy đủ của Cục QLTT, các lực lượng chức năng đã bắt giữ 1.050 vụ buôn bán, vận chuyển thuốc lá lậu với số lượng hơn 1,6 triệu bao, chủ yếu là các loại thuốc 555, Hero, Jet, Mildseven...
Ông Nguyễn Hùng Dũng nhận định: "Tình hình buôn lậu thuốc lá có xu hướng gia tăng và diễn biến phức tạp, nhất là từ đầu năm 2007 đến nay". Còn ông Nguyễn Thanh Bình, Phó cục trưởng Cục Điều tra chống buôn lậu (Tổng cục Hải quan) cho biết: "Tình hình buôn bán, vận chuyển thuốc lá lậu diễn ra phổ biến ở các tuyến biên giới giáp với Trung Quốc, Lào, Campuchia. Về đường biển, bọn buôn lậu tìm mọi cách đưa hàng qua cửa hàng miễn thuế từ đó thẩm lậu vào nội địa".
Giải thích nguyên nhân thuốc lá nhập lậu dễ lọt vào nước ta, ông Nguyễn Hùng Dũng nói: "Việc chống buôn lậu thuốc lá từ trước đến nay là vấn đề nan giải của các lực lượng chức năng vì những thủ đoạn tinh vi và mức độ chống đối vô cùng quyết liệt của đối tượng vi phạm. Trong khi lực lượng chức năng luôn thiếu kinh phí và phương tiện để tổ chức trinh sát, bắt giữ và tiêu hủy". Chính vì việc nhập và buôn bán thuốc lá lậu tràn lan như vậy đã làm cho Nhà nước thất thu một khoản thuế lên đến 265 triệu USD mỗi năm.
Trước tình hình phức tạp trên, Ban chỉ đạo 127 Trung ương đã đề ra kế hoạch kiểm soát gắt gao đối với các tổ chức, cá nhân kinh doanh thuốc lá, các phương tiện vận tải, các điểm tập kết thuốc lá lậu. Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Cẩm Tú cho biết, thời gian thực hiện bắt đầu từ 15.8 - 30.12.2007 và sẽ xử lý nghiêm khắc đối với các trường hợp buôn bán, vận chuyển thuốc lá lậu. Theo đó, tại các huyện thị biên giới, lực lượng hải quan, bộ đội biên phòng kiểm soát chặt chẽ khu vực cửa khẩu, các đường ngang, lối mòn qua lại biên giới và các tụ điểm, nơi gom hàng để vận chuyển vào nội địa. Lực lượng QLTT kiểm tra tại các chợ, tủ thuốc vỉa hè, nhà hàng, quán bar...
Cảnh sát kinh tế, cảnh sát giao thông kiểm tra các phương tiện vận chuyển, trấn áp các đường dây, ổ nhóm buôn bán... Theo ông Nguyễn Thanh Bình, phải có sự phân công rõ ràng, cụ thể, tránh chồng chéo đối với từng lực lượng chức năng thì mới phát huy hết hiệu quả trong việc chống buôn bán, vận chuyển thuốc lá lậu. Hiệp hội thuốc lá Việt Nam cũng đã quyết định hỗ trợ kinh phí từ 500 - 1.000 đồng/bao để xử lý, tiêu hủy thuốc lá nhập lậu.
Hữu Trà