Cá chạch thường lớn bằng ngón chân cái, mình dẹp, đầu nhỏ hơi nhọn, dài khoảng gang tay. Chúng sống dưới lớp đất bùn dày ở đáy sông rạch và ăn các sinh vật trong lớp đất này. Xưa kia có loại cá chạch lấu rất to, có bông, nặng có khi cả kg, bây giờ hiếm thấy.
Bắt cá chạch có nhiều cách nhưng dùng bồ cào móc là phổ biến. Người ta móc cá chạch bằng bồ cào có răng nhọn và sắc, đi dọc theo các bãi phù sa, nhìn dấu bổ bồ cào xuống, móc lên. Thế là có mấy chú cá chạch đang vặn mình giữa hai chiếc răng bồ cào. Nhưng để móc cá chạch có hiệu quả, người đi móc phải là dân chuyên nghiệp mới biết nhìn “dấu” rất khó phát hiện của cá chạch. Móc cá chạch, nếu trúng, một buổi cũng kiếm được hai ba ký là thường.
Để có món cá chạch nướng chấm cơm mẻ, người ta bắt cá chạch rửa nước phèn cho sạch, sắp lên dĩa. Trong khi đó cơm mẻ đựng trong chén, tán nhuyễn ra bằng đáy muỗng, dằn chút muối, đường, bột ngọt cho dịu, trộn ớt sừng trâu băm nhỏ vào, nếm vừa miệng thì được. Người ta cũng chuẩn bị một số rau đồng, gồm: đọt cóc, ngò gai, mò om rửa sạch, đơm ra dĩa, sắp lên mấy lát khế chua, chuối chát. Xong xuôi đâu đó, đem cái bếp than đước đỏ rực đặt giữa mâm. Sắp những con cá chạch lên vỉ nướng. Khi da cá nhăn lại, bong ra, mùi thơm bắt mũi, gắp chấm cơm mẻ.
Không gì thú vị hơn một buổi chiều đồng quê ngồi dưới bóng cây vườn mát rượi, cắn miếng cá chạch nướng kẹp rau sống, chấm cơm mẻ. Thịt cá beo béo, mùi cá thơm lựng; cơm mẻ chua chua, mằn mặn, ngon ngót, cay cay; nhâm nhi ly rượu đế nấu bằng gạo nếp thơm với vài người bạn nghe đờn ca tài tử, bạn sẽ thấy cõi lòng thanh thản và yêu mến thêm vùng đất chín nhánh sông Rồng.
(Theo Báo Cần Thơ)